Sgrafitto is een techniek waarbij in verschillende gekleurde pleisterlagen wordt gekrast. Het totaal krijgt hiermee een grafisch uiterlijk. Dit kunstwerk is van Jentsje Popma en is aangebracht op een bedrijfsgebouw van een energiebedrijf. Deze techniek werd met name in de jaren ’60 en ’70 gebruikt. Dit kunstwerk dateert uit 1970

Kunstenaar: Jentsje Popma

In 1985 is dit gebouw ontwikkeld op basis van een ontwerp van A. Bonnema. Het is ontstaan doordat de Rijksoverheid besloot om Rijksdiensten te vestigen in regio’s met een zwakke economische structuur. Fryslân was één van deze regio’s. De meeste rijksdiensten werden in Leeuwarden gevestigd. Dit is de enige rijksdienst die niet in Leeuwarden is gevestigd.

Architect: Bonnema

Het gebouw van Tresoar aan de Boterhoek 1 te Leeuwarden is een ontwerp van de architect Piet H. Tauber uit 1966. Het staat tussen het open plein van het Oldehoofster Kerkhof en het park De Prinsentuin. Op een later moment is een nieuwe entree gebouwd aan de voorkant, ontworpen door BRT Architecten en is het gebouw verbonden met Boterhoek 3 via een transparante loopbrug.

Het ontwerp van dit industriegebouw is van architectenbureau Sijtsma Feekes en is gebouwd in 1996. Het is een zorgvuldig gecomponeerd bedrijfsgebouw waarbij de verschillende functies zich als één samenhangend gebouw laten zien. Dit wordt versterkt door het kleurgebruik.Beurtvaart 4

De voormalige kleuterschool in Garyp, van architect Sytze de Jong uit Paterswolde, is in 1993 / 1994 verbouwd en uitgebreid tot drie ruime gelijkvloerse woningen door architect Gunnar Daan. Daarbij is de oorspronkelijke zeshoekige vorm gehandhaafd. Ook nog origineel vanuit de kleuterschool van destijds, zijn de zeshoekige dakkoepels met licht trapezium gevormde raampjes. 

In de nabijheid van het Sneekermeer is een recreatiegebied gerealiseerd met woningen aan het water. Sinds de jaren ’60 is het aantal recreatievoorzieningen enorm gegroeid en vormt het een belangrijk onderdeel van de Friese werkgelegenheid. Hierbij zien we steeds meer een verschuiving van kampeerterreinen naar recreatiewoningen.

Architect P.A. Timans ontwierp dit bedrijfscomplex dat in 1992 is gerealiseerd. Het contrast tussen kantoor en fabriekshal is verzacht door de ontwerp elementen van het kantoor terug te laten komen in de fabriekshal.

Architect: P.A. Timans

Een toelichting over mijn inzending voor toevoeging van gebouwen aan de lijst.

Dit jaar ben ik vijftig jaar bezig als architect in Friesland en in de rest van Nederland. Sinds mei 1974 heb ik een groot aantal gebouwen mogen ontwerpen, die vervolgens gebouwd zijn en helaas zijn ook al een paar weer gesloopt en de gebruiksfunctie gewijzigd. Uitbreidingen en verbouw heeft ook bij een paar gebouwen plaatsgevonden. De categorie van gebouwen is van particuliere woningbouw, seriematige woningbouw voor huur en koop, winkels, kantoren, scholen, sportaccommodaties als drafbanen, sporthallen en zwembaden. Stedenbouwkundige plannen en restauratie behoren ook tot mijn activiteiten.

Zo is ook de uitbreiding en restauratie van het provinciehuis in Leeuwarden van begin jaren tachtig gesloopt. Ook staan op de nominatie voor sloop het zwembad de Welle te Drachten, het mbo college Friese Poort (Firda) te Drachten en het (voormalig en nu leegstaande) gemeentehuis te Ijlst. Op zich jammer, maar misschien noodzakelijk? 

Daarom is het belangrijk dat er nu aan iedereen wordt gevraagd tips te geven voor het behoud van Friese gebouwen om op de lijst te zetten van jong erfgoed. Mijn projecten worden niet voorgedragen voor eigen eer en glorie, maar om een eventueel een bijdrage te leveren aan een mogelijk behoud.

In de jaren ’50 en ’60 groeiden de steden hard met grootschalige nieuwbouw wijken. Zo ook Leeuwarden. Voorbeelden zijn Heechterp en Bilgaard. Het besef drong door dat deze groeiende stedelijk bevolking behoefte had aan recreatievoorzieningen in de buurt. De Groene Ster is een gecreëerd natuurgebied met een grote diversiteit aan recreatievoorzieningen.

Architect A. Bonnema was in 1985 de architect voor de uitbreiding van het door P. de Vries in traditionele stijl ontworpen gemeentehuis. Er is niet gekozen voor een historiserende uitbreiding, maar voor een moderne toevoeging met spiegelglas, wit gestukte gevelwanden en natuursteen. 

Architect: P. de Vries