Samenwerken in plannen
Geef jouw taal de ruimteAls je geen Fries spreekt of verstaat: hoe voelt het voor jou om Fries om je heen te horen? Geeft het een bepaald gevoel of indruk?
Fryslân bloeit door tweetaligheid. Jouw inbreng is belangrijk om Nederlands en Fries ook in 2051 samen te laten bloeien. De antwoorden worden gebruikt voor het toekomstplan van Provinciale Staten. Je hoeft niet alle vragen te beantwoorden; kies de vragen die jou aanspreken.
Na elk antwoord kun je rechtsboven doorklikken naar de volgende vraag. Antwoord in de taal die jij wilt: Nederlands, Frysk of een combinatie van beide!
Ik wurd bliid at ik minsken frysk prate hear. It jout my in gefoel dat ik thûs bin.
`n Gefoel fan "Wat mooi dat `n ieder sien aigen taal praat"
As dúdlik oanjûn wurdt dat de Fryske taal net ferstean wurdt dan is oergean op it Hollânsk gjin muoite.
Wanneer je geen Fries spreekt of verstaat, kan het Fries om je heen soms afstandelijk aanvoelen. Het is op zichzelf geen negatief gevoel, maar in situaties waarin belangrijke informatie alleen in het Fries wordt gedeeld, kan dat wel het gevoel geven buitengesloten te worden of minder mee te tellen. Juist door daarnaast ook Nederlands te gebruiken, ontstaat er ruimte voor begrip en gelijkwaardigheid, zodat iedereen zich volwaardig inwoner van Friesland kan voelen.
Het is wat verwarrend dat er wordt gesuggereerd dat alles tweetalig is, terwijl de provincie in de praktijk veel informatie uitsluitend in het Fries publiceert, bijvoorbeeld in de Leeuwarder Courant. Wanneer alles daadwerkelijk tweetalig is, zouden ook openbare publicaties in deze krant in beide landstalen moeten verschijnen.
Je kunt je uitgesloten voelen, maar het hangt ook van de setting af. Of de Friestaligen je op dat moment actief meenemen of negeren.
En als er grappen over je worden gemaakt, versta je ze niet, maar je hoort wel aan het toontje wat er gebeurt.
Dus of je je thuis voelt hangt heel erg af van de tolerantie en de houding van de native speakers…..
voelt inmiddels, na 35 jaar wonen in deze provincie, eigenlijk best wel vertrouwd
Hangt af waar je komt in de provincie, maar als goedemiddag zeg in het NL wordt ik in het fries aangesproken, zeer onbeschoft
Ik voel me nog steeds een vreemde in de stad. Klank vind ik vaak behoorlijk asociaal. Wordt expres Fries gepraat om je te verplichten Fries te leren. Asociaal ook geregeld achter kassa’s: vraag je “mag het ook in het Nederlands “, dan gaan ze onderling in het Fries verder. Opvallend is dat diegenen met een minder asociale klank heel snel zelf geneigd zijn te vragen of je wel Fries verstaat. En dan dan ook zonder moeite op het Nederlands overgaan. Juist het opdringerige met de asociale klank zorgt voor weerzin bij niet-friessprekenden. Het voelt ook erg vervreemdend als een kind van 4 zich niet in het Nederlands kan uitdrukken. Echt een zwakke opvoeding die juist versterkt wordt door Fries op de eerste plaats te gaan zetten. Daar daalt het percentage analfabetisme echt niet mee.
Ik vind het ook drammerig dat bv de gemeente formulieren stuurt met een Friese koptekst en de rest in het Nederlands. Wat heeft dat voor zin?
Jammer dat je die ervaring hebt. Dat zal, lijkt mij, in eerste instantie de weerzin tegen het Fries aanwakkeren. Toch hoop ik dat je ook andere ervaringen met Friestaligheid zult ervaren. En wonend in Friesland hoop ik dat je op termijn het Fries toch kan verstaan. Dat overheden in Friesland communiceren met hun burgers in de taal van de meeste inwoners vind ik noodzakelijk om de Friese taal en cultuur in stand te houden. Wel met daarbij een Nederlandse vertaling.
De Friese taal staat al zo lang onder druk, faciliteer mensen die Fries willen spreken en zorg dat de taal een grotere en meer zichtbare plaats krijgt in het dagelijks leven. Het zogenaamde feit dat Friesen zich niet aanpassen kan ik niets mee. Mijn ervaring is keer op keer dat wanneer iedereen Fries spreekt en één persoon op dat moment in de directe nabijheid niet, de Friese sprekers zich aanpassen door Nederlands te spreken, alleen vanwege die ene persoon die het Fries niet verstaat. Dit is zonde. Het laat zien dat het Fries vamuit de geschiedenis keer op keer een mindwaardige plek krijgt toebedeeld. Zonde!